Varak 157b
İnci vaktinde çıkarılırsa gayet parlak ve zarif olur; ama vaktinden önce ya da sonra çıkarılırsa, sudan çıktıktan sonra rengi değişir.*1
Hâmek(?) Adası: Kays Adası'na yakındır. Halkı sabırlı ve gayretli insanlardır; denizde savaşmakta ve sefer tedbirinde akılları tamdır.*1
Rivayet olunur ki Kays şehrinin halkı Acem padişahlarına hediye gönderdi: bir gemiye Hint cariyeleri koyup yolladılar. Cariyeler oraya varınca gemiden indiler, halk ile [?] adları ve şöhretleriyle tanıştılar; cinlerle karışıp birleştiler ve çocuk doğurdular.*2
Çocukları o kadar yiğit, heybetli ve cesur oldu ki birine yüz kişi karşı koyamazdı. Ağızlarına kılıç alıp üç gün üç gece aralıksız denizde dolaşır, yüzerken de kılıçla savaşırlardı. Yeryüzünde yüzmede ve cesarette kimse onları geçemedi.*3
Kend(?) Adası: Boz ve kara amber o adadan getirilir. O adaya sefer eden Ummanlılar ve Siraflılar, amberin Fars Denizi'nin dibinde bittiğini söylerler. Denizde büyük fırtına çıkıp lodos denilen rüzgâr estiğinde amberi deniz dibinden koparıp yüzeye çıkarır.*3
Ada halkı bunun zamanını bilir, arayıp toplar. Bazen büyük bir tepe gibi çıkarır; halk onu parça parça edip aralarında kura ile paylaştırır.
O denizde bir tür balık vardır; deniz üzerinde dolaştığında denizin kabaracağını anlarlar, seferi erteleyip gemileri bağlarlar. Bir tam gün ya da daha az(?) içinde fırtınalar çıkar ve deniz kapkaranlık olur.*4
Fars Denizi çoğunlukla Kânûn-ı âhirin (ocak) on üçüncü günü fırtınaya başlar ve belli günler boyunca sürer…*4
devamı — vr. 158a…uzar.* İnsan onayı gerekli · 4
- *1satır 2
جزیرهٔ حامكdiğer okumalar:جزیرهٔ جاسك,جزیرهٔ خاركKırmızı başlık açıkça ح-ا-م-ك (elif üstünde medde, noktasız ح). Kazvînî'de Kays'a yakın, halkı cinlerden olma, yüzücü ve savaşçı ada جزيرة جاسك (Câsk) olarak geçer; buradaki حامك müstensih hatası olabilir. Diplomatik okuma korundu; ad bir insanın onayını bekliyor. - *2satır 7
مساخذdiğer okumalar:مساحد,مصاحبهSatır başı kelime açık yazılmış: م-س-آ-ح/خ-ذ, nokta ح ile ذ arasında üstte; hemen solunda mürekkep lekesi var. Bilinen bir kelimeye oturmuyor; 'halk ile ... ve ism ü iştihârlarıyla mu'ârefe eylediler' cümlesinde anlamı çözülemedi. Çeviride [?] bırakıldı. - *3satır 12
جزیرهٔ كندKırmızı başlık açık okunuyor (كند), harekesiz; Kend / Kand / Kond olabilir. Kazvînî'deki karşılığı (amber adası) tespit edilemedi. Okunuş ve İngilizce ad biçimi için insan onayı gerekiyor. - *4satır 20
بر كون تمام و نقصاندنOkuma açık; anlamı belirsiz: 'bir gün tamâm ve noksândan' — 'bir tam gün ya da daha az içinde' diye çevrildi (?). Kazvînî metniyle karşılaştırılmalı.
Çözülmüş ya da onaylanmış · 5
- çözüldüsatır 1
اخراج ایدیّ ایسهdiğer okumalar:اخراج ایدلسهÇÖZÜLDÜ: Satır 1 ve 2'de aynı biçim: ایدی + şedde, ardından ayrı ایسه. Yazım olduğu gibi bırakıldı; şart anlamı (çıkarılırsa) bağlamdan kesin. - çözüldüsatır 3
غیرتdiğer okumalar:خیرتÇÖZÜLDÜ: Noktası üstte; ilk harfin kıvrımı غ. 'sabr u gayret sâhibleri' bağlamı doğruluyor. - çözüldüsatır 4
دوایتdiğer okumalar:روایتÇÖZÜLDÜ: Bu elin baştaki ر'sı د gibi (152b notu). Diplomatik دوایت yazıldı, okuma rivâyet. Aynı durum 11. satırda دوی = روی, 15. satırda دوزكار = روزكار. - çözüldüsatır 10
سیاحتdiğer okumalar:سباحتÇÖZÜLDÜ: Bu satırda iki nokta altta: سیاحت (seyâhat); aynı satırın sonunda ve 11. satırda سباحت (sibâhat, yüzme). Diplomatik korundu; 'denizde dolaşır' diye çevrildi, Kazvînî'deki yüzme anlamıyla çelişmiyor. - çözüldüsatır 18
طواف ایدرdiğer okumalar:طواف ایدرلرÇÖZÜLDÜ: Satır sonunda sıkışık: ایدر kenar çizgisine dayanmış, son harfler üst üste; küçük bir لر da olabilir. Anlam değişmiyor (balık deniz yüzünde dolaşınca).